Ακόμα χτυπάει ο καρκίνος

Σχεδόν 70 τα κρούσματα καρκίνου γύρω από το Astrasol

Από τα 52 κρούσματα καρκίνου που μετρούσαν οι κάτοικοι το 2009, έφτασαν σήμερα τα 67. Συγκλονιστική η μαρτυρία πρώην υπαλλήλου του εργοστασίου για τη χρήση διχλωρομεθανίου

ΓΡΑΦΕΙ: ΧΡΥΣΤΑ ΝΤΖΑΝΗ*

Ο κ. Ιωνάς Κκαϊλής, πρόεδρος της επιτροπής Αγώνα Καρκινοπαθών για το Astrasol, ήρθε να με βρει κρατώντας ένα δυσνόητο πολεοδομικό σχέδιο των Λατσιών.
Πρώτα δανείστηκε τον κίτρινο μαρκαδόρο και επιχρωμάτισε τα τεμάχια, που ανήκουν στο εργοστάσιο Astrasol από το 1985, όταν χτίστηκε ως εργοστάσιο υποδηματοποιίας μέχρι το 2009, όταν έπαψε να λειτουργεί λόγω χρεών, ως εργοστάσιο κατασκευής σόλων και πάτων υποδημάτων πια, χωρίς να έχει πολεοδομική άδεια για αυτή τη χρήση και προπάντων υπερβαίνοντας συχνά τα όρια εκπομπής του ύποπτου για καρκινογένεση διχλωρομεθάνιου, ενώ βρισκόταν σε κατοικημένη περιοχή. Στο διάστημα αυτό το εργοστάσιο μεγάλωνε και προσέγγιζε όλο και περισσότερο τα γύρω σπίτια, μέχρι που εφαπτόταν πια σε αυτά.
Ύστερα ο κ. Ιωνάς πήρε μια πένα και πρόσθεσε σταυρούς και κουκίδες στα γύρω τεμάχια. «Είναι αυτό που νομίζω;», ρώτησα. «Ναι. Οι σταυροί είναι οι θάνατοι από καρκίνο στη γειτονιά και οι κουκίδες τα κρούσματα», απάντησε. Μέσα στο εργοστάσιο τέσσερις σταυροί και τέσσερις κουκίδες και γύρω γύρω η γειτονιά γεμάτη κρούσματα σε ακτίνα μέχρι και 350 μέτρα από το εργοστάσιο.
Από τα 52 κρούσματα καρκίνου που μετρούσαν οι κάτοικοι το 2009, όταν οι κινητοποιήσεις τους για το κλείσιμο του εργοστασίου κορυφώθηκαν, έφτασαν σήμερα τα 67. Τα τελευταία δύο καταγράφηκαν μόλις τις τελευταίες τρεις μέρες. «Αγωνιώ κάθε μέρα για τα παιδιά και τα εγγόνια μου που αναγιώθηκαν εκεί», μας είπε ο κ. Κκαϊλής. Ο ίδιος είναι καρκινοπαθής κι έχασε και τη σύζυγό του από καρκίνο. Είχαν χτίσει το σπίτι τους στην περιοχή μετά τον πόλεμο. Ύστερα το ΄79, ήρθε εκεί το εργοστάσιο. «Η άδεια που είχε ήταν για να φτιάχνει παπούτσια, σανδάλια. Έπειτα άρχισαν να φτιάχνουν σόλες, με διχλωρομεθάνιο. Από το 2004 στέλναμε επιστολές στους αρμόδιους. Δεν μας απάντησαν ποτέ», λέει. Το συρματόπλεγμα του εργοστασίου είναι και το όριο του σπιτιού του, στην οδό Μαραθοβούνου, στα Λατσιά. Εκτός από τα φουγάρα που ξέρναγαν όλη μέρα ρύπους κι ανάμεσά τους το διχλωρομεθάνιο, είχαν να αντιμετωπίσουν και το θόρυβο που έκαναν τα μηχανήματα του εργοστασίου. Θυμάται τη μακαρίτισσα τη γυναίκα του, την Κυριακή, που ερχόταν σπίτι από τις χημειοθεραπείες, ξάπλωνε στο δωμάτιο και δεν τολμούσε να ανοίξει το παράθυρο να πάρει λίγο αέρα.

Μέχρι το ΕΔΑΔ
Όπως ανακοινώθηκε πριν από λίγες μέρες από το τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας, τον Ιούνιο του 2011 το Επαρχιακό Δικαστήριο Λευκωσίας καταδίκασε τηνAstrasol με πρόστιμο 1.800 ευρώ, επειδή σε δύο συγκεκριμένες μέρες το 2009 η συγκέντρωση διχλωρομεθανίου στα αέρια απόβλητα του φουγάρου της ήταν πολλαπλάσια του μέγιστου επιτρεπόμενου ορίου. Ο κ. Κκαϊλής αντιμετώπισε με πολλή θλίψη το ποσό, που επιβλήθηκε στην εταιρεία δύο χρόνια μάλιστα μετά το κλείσιμό της. Οι κάτοικοι πλέον της περιοχής προσβλέπουν στη δικαίωσή τους από τα δικαστήρια σε Κύπρο και Ευρώπη. Ήδη έχουν καταχωρηθεί 22 αγωγές από 40 πολίτες στα κυπριακά δικαστήρια και είναι αποφασισμένοι να προσφύγουν και στο ΕΔΑΔ.

«Ανοίξετε τα παράθυρα»
Στο μεταξύ είναι συγκλονιστική η μαρτυρία τέως υπαλλήλου του εργοστασίου της Astrasol, ο οποίος έχει υποβάλει αγωγή εναντίον της εταιρείας και των ιδιοκτητών της, για τις βλάβες που υπέστη η υγεία του στο διάστημα που εργαζόταν εκεί, αλλά και εναντίον του Δήμου Λατσιών, του τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας και του τμήματος Πολεοδομίας, οι οποίοι δεν απέτρεψαν την παράνομη λειτουργία του εργοστασίου. Το εργοστάσιο εκτός των επικίνδυνων εκπομπών του, δεν είχε άδεια για τη βαριά βιομηχανική χρήση του, αυξημένου βαθμού οχληρίας και εντός μάλιστα μικτής ζώνης κατοικίας / βιοτεχνίας, αλλά μόνον άδεια για βιοτεχνική χρήση. Ο υπάλληλος εργάστηκε δώδεκα χρόνια στην Astrasol, σε πόστο παραγωγής, και σε αυτό το διάστημα αισθανόταν καθημερινά, ενώ εργαζόταν, πονοκεφάλους, πόνο στο στομάχι, κάψιμο στα μάτια, δύσπνοια και υπνηλία. Προπάντων τέσσερα χρόνια μετά την αποχώρησή του από το εργοστάσιο, διαγνώστηκε με λεμφώματα Hodgkin΄s, μια μορφή καρκίνου για την οποία χρειάστηκε να υποβληθεί σε μακρά και επώδυνη θεραπεία, η οποία τον κατέβαλε ιδιαίτερα σωματικά αλλά και ψυχικά. Σύμφωνα με τη μαρτυρία του τέως εργάτη στην Astrasol χρησιμοποιούσαν ευρέως διχλωρομεθάνιο για την κατασκευή των σολών και πάτων παπουτσιών, αλλά και για τον καθαρισμό των μηχανών.
Όπως περιγράφει χαρακτηριστικά πολλές φορές όταν ένοιωθε δύσπνοια και κάψιμο στα μάτια και δεν άντεχε άλλο από τις αναθυμιάσεις του διχλωρομεθανίου, φώναζε στους υπεύθυνους «ανοίξετε τα παράθυρα και εν να πεθάνουμε δαμέσα», ωστόσο ο υπεύθυνος παράγωγης δεν δεχόταν να ανοίξουν τα παράθυρα. ‘Αλλες φορές άνοιγε μόνος του τα παράθυρα, για να αναπνεύσουν λίγο καθαρό αέρα και τότε ο υπεύθυνος παραγωγής τα έκλεινε αμέσως, γιατί όπως τους έλεγε ο αέρας έπαιρνε το σπρέι και δεν θα γινόταν καλή δουλειά στα καλούπια. Όταν ζητούσε να τους δώσουν μάσκα δεν έπαιρνε καμία ανταπόκριση. Ώσπου δεν άντεχε από τις αναθυμιάσεις του διχλωρομεθανίου κι αναγκαζόταν να σταματήσει τη δουλειά του και να βγει στη βεράντα του εργοστασίου για να πάρει αέρα, μέχρι να εμφανιστεί πάλι ο υπεύθυνος παραγωγής και να τον καλέσει να ψεκάσει με σπρέι. Ο ενάγοντας αρνιόταν να πάει, γιατί ήθελε πέντε λεπτά να πάρει καθαρό αέρα για να συνέλθει. Σύμφωνα με τη μαρτυρία του κάθε μέρα τσακώνονταν για αυτό το θέμα, διότι οι άλλοι υπάλληλοι αρνούνταν να κάνουν σπρέι εκτός από μεμονωμένες περιπτώσεις και έτσι ανάγκαζαν τον ίδιο να κάνει σπρέι. Όταν πάλι παρατηρούσε ότι στα βαρέλια, που βρίσκονταν στο εργοστάσιο, υπήρχαν νεκροκεφαλές ρωτούσε τους υπεύθυνους αν έβλαπταν την υγεία τους τα χημικά που χρησιμοποιούσαν, αυτοί απαντούσαν πάντα αρνητικά.

*Δημοσιεύτηκε στον «Πολίτη» στις 25/1/2012

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s